Renk Körlüğü: Çeşitleri, Sebepleri ve Belirtileri

0

Renk körlüğü, görme merkezinde özel bir pigment molekülünün hiç bulunmaması veya az bulunması nedeniyle ortaya çıkan ve renkleri ve gölgeleri algılama noktasında problemlere neden olan bir kalıtsal durumdur. Birçok çeşitleri bulunur. Renk körlüğü durumunun ortaya çıkması durumunda kişinin bazı renkleri çevresindeki diğer renklerden ayırt etme noktasında sıkıntı yaşaması söz konusu olmaktadır.

Renk körlüğü kırmızı, yeşil ve mavi renklerinden birini ayırt edememe şeklinde ortaya çıkabileceği gibi birden fazlasında da ayırt etme problemi yaşanmasına neden olabilmektedir. Renk körlüğü probleminin erkeklerde kadınlara kıyasla çok daha yaygın bir durum olduğu bilinmektedir. Erkeklerin %8’inde renk körlüğü problemi bulunmaktadır. Kadınlarda ise bu oran %1’in altına düşmektedir.

Renk körlüğü X kromozomu ile taşınan bir gen nedeniyle meydana gelmektedir. Bu nedenle annenin renk körü olması durumunda erkek çocuk X kromozomunu doğrudan anneden alacağı için renk körü olarak doğacaktır. Babanın renk körü olması annenin ise taşıyıcı olması durumunda ise doğacak çocukların renk körü olma ihtimali %50’ye düşmektedir.

Renk körlüğü genetik bir durum olarak tanımlanmakta birlikte ağ tabaka hastalıkları ve zehirlenme durumlarında da ortaya çıkabilmektedir. Bununla birlikte renk körlüğünün büyük oranda genetik aktarım neticesinde meydana geldiği söylenebilmektedir.

Renk Körlüğü Çeşitleri Nelerdir?

Renk körlüğü çeşitleri, kişinin ayırt edemediği renkler dikkate alınarak belirlenmektedir. Bu kapsamda renk körlüğü çeşitleri şu şekilde sıralanabilmektedir.

İşte çeşitleri:

  • Kırmızı Renk Körlüğü: Kırmızı renge duyarlı koni hücrelerinin bulunmaması nedeniyle ortaya çıkan bir renk körlüğü çeşididir. Protonopia olarak da bilinen kırmızı renk körlüğü durumunda kişi yalnızca koyu kırmızı rengi ayırt edememektedir.
  • Mavi Renk Körlüğü: Mavi renge duyarlı koni hücrelerinin bulunmaması nedeniyle ortaya çıkan bir renk körlüğü çeşididir.
  • Yeşil Renk Körlüğü: Yeşil renge duyarlı koni hücrelerinin bulunmaması nedeniyle ortaya çıkan bir renk körlüğü çeşididir. Deuteranopia olarak da adlandırılmaktadır. Bu durumda kişi yalnızca yeşil rengi ayırt edememektedir.
  • Monoktromatik Renk Körlüğü: İki renk konisinin olmaması nedeniyle ortaya çıkan bir renk körlüğü çeşididir. Kişide yalnızca mavi renk konisi bulunması nedeniyle kırmızı ve yeşili ayırt edememe problemi ortaya çıkmaktadır. Bu türde yalnızca mavi ve sarı renkler tanımlanmaktadır.
  • Anopia (Tam Renk Körlüğü): Kişide üç renk konisinin de bulunmaması nedeniyle ortaya çıkan renk körlüğü çeşididir. Bu durumda kişi yalnızca siyah ve beyaz renkleri ayırt edebilmektedir.   

Renk Körlüğü Nedenleri Nelerdir?

Renk körlüğü nedenleri konusunda net bir bilgi bulunmamaktadır. Retinada bulunan ışığa duyarlı hücreler ışığın dalga boylarındaki değişikliklere uygun tepkiyi verdiklerinde renkler ayırt edilebilir hale gelmektedir. Bazı renkleri ayırt edecek koni hücrelerinin bulunmaması ise renk körlüğüne neden olmaktadır.

Bu noktada bilinmesi gereken en önemli husus, renk körlüğünün genetik bir durum olarak tanımlanıyor olmasıdır. Bununla birlikte zehirlenme nedeniyle veya sinir sistemi hastalıkları neticesinde de renk körlüğü ortaya çıkabilmektedir. Son olarak kullanılan ilaçlar sebebiyle de renk körlüğü oluşabileceğini söylemek gerekmektedir.

Renk körlüğünün genetik nedenlerle kalıtsal bir şekilde ortaya çıkması durumunda kişide görme kaybı meydana gelmemektedir. Yalnızca kişinin ayırt edemediği renkler bulunmaktadır.

Renk Körlüğü Belirtileri Nelerdir?

Renk körlüğü belirtileri, renk körlüğünün kişi tarafından tespit edilebilmesi için oldukça önemlidir. Bu nedenle konu hakkında bilgi verilmesi gerekmektedir. Buna göre renk körlüğü belirtileri şu şekilde sıralanabilmektedir:

  • Yeşil, sarı, turuncu ve kırmızı renkleri aynı biçimde algılanması söz konusu olabilmektedir.
  • Kişi renk körlüğü yaşıyorsa, belirtilen renkleri yalnızca yoğunlukları doğrultusunda ayırt edebilmektedir. Bununla birlikte doğumdan itibaren bulunan renk körlüklerinde renkler zaman içerisinde çok daha iyi ayırt edilebilmektedir.
  • Tam renk körlüğü durumunda kişi yalnızca siyah ve beyazı görmektedir. Bu durumda görüş bozukluğu ilerlediği için ciddiye almak önemlidir.

Renk körlüğü günlük yaşantıda ciddi problemlere neden olan bir durum değildir. Bununla birlikte sürücülük veya denizcilik yapmak noktasında sıkıntı bulunmaktadır. Çünkü kara ve deniz işaretleri genel olarak temel renkler üzerine oturtulmuştur. Bu işaretleri ayırt edememek ciddi bir tehlike arz etmektedir. Bu nedenle renk körlüğü probleminiz olduğunda öncelikle uzman bir doktora başvurmanız oldukça önemlidir.

Renk Körlüğü Tanısı Nasıl Koyulmaktadır?

Renk körlüğü tanısı bu konuda şüphesi olan kimseler tarafından araştırılan konu ile ilgili en önemli noktalardan bir tanesidir. Renk körlüğü tanısı koyulurken çeşitleri de göz önünde bulundurularak farklı yollar kullanılarak tanı koyulabilmektedir. Renk körlüğü tanısı için kullanılan yöntemler ve haklarındaki genel bilgiler şu şekilde özetlenebilmektedir:

  • Renk körlüğü tanısında farklı renkli noktaların bir arada yani karışık halde bulunan kartların kullanılması en sık tercih edilen yöntemlerden birisidir. Bu yöntemde renk körü olabilme ihtimali bulunan kimseye farkı sayılardan ve harflerden oluşmuş ya da desenlerden oluşmuş kartlar kullanılarak ilgili kimsenin gördüklerini okuması talep edilir. Bu yöntemde renk körü olan kimseler sayı, harf ve sembolleri okuyamıyorken, renk körü olmayan kimseler rahat bir şekilde bunları okuyabilmektedir.
  • Renk körlüğünün tanısında tercih edilen bir diğer önemli tanı testi de renk körü olabilecek kimseye sunulan ve belirli renklerin tonlarına göre sıraya koyulma talebini içeren testtir. Bu testte renk körü olma ihtimali olan kimsenin yapmış olduğu sıralamadaki hatalara göre bir değerlendirme yapılmaktadır. Bu değerlendirmenin olması gerekenden yüksek olması halinde ilgili kimsenin renk körü olduğu öğrenilmekte yani tanısı konulmaktadır.

Renk körlüğü tanısı çok kolay bir şekilde konulabilmektedir ancak çeşitlerini de bilmek önemlidir. Bu yüzden renk körü tanısının erken teşhis edilmesi ilgili kimsenin daha yararınadır. Çünkü ilgili kimsenin eğitimi bu sebepten dolayı istenilen seviyeye uzak kalabilmektedir.

Renk Körlüğü Çeşitleri ve Tedavisi

Renk körlüğü tedavisi konu ile ilgisi olan kimseler tarafından en çok araştırılan konu başlıklarından bir tanesidir. Çünkü renk körlüğü tedavisinin çok da uzak olmayan bir geçmişe sahip olduğu göze çarpmaktadır. Renk körlüğü tedavisinde iki farkı seçenek bulunmaktadır. Bu seçeneklerde gözlük ve kontakt lens tedavileridir. Her iki durumda da renk körlüğü problemi yaşayan bireyler gözlük ve kontakt lensi kullanmaları halinde hiçbir sorun yaşamamaktadır.

Renk Körlüğü Durumunda Ehliyet Alınabilir Mi?

Renk körlüğü yaşayan kişilerin ehliyet alması son yapılan düzenlemelere göre mümkündür. Bu durumda kişilere trafik işaretleri yaşadıkları renk problemleri doğrultusunda tekrar öğretilmektedir. Bunun yanı sıra lens ve gözlük kullanılarak da ehliyet alınabilmesi mümkündür.

Bununla birlikte renk körlüğü problemi bulunan kişilerin asker ve polis olamayacaklarını söylemek gerekmektedir. Renk körlüğü askerlik görevini yerine getirmek için engel teşkil etmemektedir. Ancak askerlik meslek olarak yapılamamaktadır.

Renk Körlüğü Nasıl Önlenir?

Renk körlüğüne karşı alınacak önemler, hastalığın doğuştan mı yoksa sonradan mı ortaya çıktığına göre değişiklik göstermektedir.

Kalıtsal olarak ortaya çıkan renk körlüğünü probleminin önüne geçilememektedir. Bununla birlikte akraba evliliklerinin renk körlüğü probleminin ortaya çıkmasında etkili olduğunu söyleyebilmek mümkündür. Anne ve babanın benzer genlerinin bulunması renk körlüğü riskini arttırmaktadır. Akraba evlilikleri ile pek çok ciddi sağlık sorunlarının aktarıldığı düşünüldüğünde bu noktada temkinli olmak gerektiğini söylemek gerekmektedir.

Sonraki dönemlerde ortaya çıkan renk körlüğü problemlerini engellemek içinse renk körlüğüne sebep olabilecek hastalıklardan ve travmalardan korunmak gerekmektedir.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.